กัญชาเทียบกับยาสูบ สารใดส่งผลต่อสุขภาพมากกว่ากัน
กัญชาและยาสูบเป็นสารคนละประเภท ให้ผลต่อร่างกายและจิตใจแตกต่างกัน แต่ทั้งสองเป็นที่รู้จักในกลุ่มผู้สูบ ผู้คนจำนวนหนึ่งกล่าวว่าการสูบกัญชามีผลต่อสุขภาพน้อยกว่าการสูบบุหรี่ บทความนี้พาท่านพิจารณาประเด็นนี้ในเชิงลึก พร้อมพูดถึงผลของการใช้ทั้งสองสารร่วมกัน
สรุปประเด็นสำคัญ
- กัญชา หมายถึง ใบ ดอก และช่อดอกของต้นกัญชา ที่มีสารออกฤทธิ์ต่อจิตประสาท
- ยาสูบทำจากใบยาสูบตากแห้ง สารหลักคือนิโคติน
- กัญชามีศักยภาพในการก่อมะเร็งน้อยกว่าและเสพติดยากกว่ายาสูบ
- ทั้งสองสารส่งผลต่อร่างกายและจิตใจในทางที่ควรพิจารณา
- การใช้ร่วมกันมีความเสี่ยง อาจทำให้คลื่นไส้ มึน และวิตกกังวล
ทำความรู้จักกับกัญชาและยาสูบ
กัญชา เป็นพืชที่มีสารออกฤทธิ์ต่อจิตประสาท ได้แก่ เตตระไฮโดรแคนนาบินอล (THC) และสารอื่นในตระกูลเดียวกัน ส่วนของใบ ดอก และช่อดอก นำมาใช้ได้ในหลายรูปแบบ การสูบเป็นวิธีที่ผู้ใช้นิยมที่สุด
ยาสูบ เป็นองค์ประกอบหลักของบุหรี่ ทำจากใบยาสูบตากแห้ง สารหลักคือ นิโคติน ซึ่งเป็นพิษและเสพติดได้ง่าย พบในบุหรี่ไฟฟ้าด้วย นอกจากนิโคตินแล้ว ในควันบุหรี่ยังมีสารเคมีอีกหลายพันชนิด บางส่วน ก่อมะเร็ง โดยตรง
ความเหมือนและความต่าง
ทั้งสองสารออกฤทธิ์ต่อจิตประสาท ยาสูบมีคุณสมบัติเป็นสารกระตุ้น ขณะที่ THC ในกัญชาอาจให้ผลกระตุ้นหรือกล่อมประสาท ขึ้นอยู่กับสารอื่นที่อยู่ในสายพันธุ์ ควันกัญชามีศักยภาพในการก่อมะเร็งน้อยกว่าควันบุหรี่ แต่นิโคติน เสพติดง่ายกว่า สาร THC ทั้งสองสารมีอาการถอนเมื่อหยุดใช้
อีกข้อที่ทำให้ทั้งสองสาร แตกต่างกัน คือ กัญชาสามารถรับประทานได้ ผลิตภัณฑ์อาหารผสมกัญชาเป็นวิธีที่ผู้ใช้นิยม ขณะที่การ กลืนยาสูบมีผลเป็นพิษ
ความรู้สึกหลังการใช้
ผลของกัญชา
THC คือสารที่ทำให้เกิดอาการ เคลิ้ม เมื่อเข้าสู่กระแสเลือดจะจับกับตัวรับในสมอง ผลที่อาจเกิด ได้แก่ ความรู้สึกผ่อนคลาย ความรู้สึกพึงพอใจ ความหิว ความรู้สึกตื่นตัวทางความคิด ความรู้สึกสนุกสนาน และความรู้สึกไวต่อกลิ่น รส และเสียง
ผลของยาสูบ
นิโคติน เสพติดง่ายมาก สั่งสมองให้หลั่งอะดรีนาลีนและ โดปามีน ผู้ใช้บางรายรายงานความรู้สึกพึงพอใจ สมาธิดีขึ้น และมีพลัง เมื่อระดับนิโคตินในร่างกายลดลง สมองจะร้องขอเพิ่ม เมื่อร่างกายเริ่มพึ่งพิง อาการถอนจะตามมา ทั้งสมาธิลดลง หงุดหงิด อยู่ไม่นิ่ง และอยากสูบเพิ่ม จนกลายเป็นการเสพติดบุหรี่ในที่สุด
เปรียบเทียบความเสี่ยง
ความเสี่ยงต่อสุขภาพจากกัญชา
การสูบกัญชาในปริมาณมากต่อเนื่องเป็นเวลานานสามารถส่งผลต่อร่างกายได้ ลำพังกัญชาก็มีความเสี่ยงทางกายอยู่แล้ว รวมถึงมะเร็งปอด ผลอื่นที่อาจตามมา ได้แก่
- หลอดลมอักเสบเรื้อรัง
- การทำงานของภูมิคุ้มกันลดลง
- ความเสี่ยงต่อการติดเชื้อฉวยโอกาสในผู้ติดเชื้อ HIV
ในด้านสุขภาพจิตก็มีประเด็นที่ควรพิจารณา เช่น
- ความจำและการคิดความเข้าใจลดลง
- พัฒนาการสมองช้าลงในวัยรุ่น
- ความเสี่ยงต่อการเกิดอาการทางจิต
- ภาวะซึมเศร้า และความวิตกกังวล
ความเสี่ยงต่อสุขภาพจากยาสูบ
การสูดควันบุหรี่ที่มีสารเคมีหลายพันชนิดเข้าสู่ร่างกายในระยะยาวเป็นเรื่องที่ควรหลีกเลี่ยง ลำพังนิโคตินก็ทำให้เส้นเลือดหดตัว และหัวใจ ต้องทำงานหนักขึ้น เพื่อสูบฉีดเลือด ยาสูบมีความเสี่ยงต่อมะเร็งปอดเช่นเดียวกับกัญชา แต่ผลทางกายอื่นยังรวมถึง
- หอบหืดและถุงลมโป่งพอง
- สมรรถภาพทางเพศของเพศชายลดลง
- โอกาสตั้งครรภ์ในเพศหญิงลดลง
- ทารกแรกเกิดน้ำหนักน้อยและสุขภาพอ่อนแอ
- ความดันโลหิตสูง
- ภูมิคุ้มกันลดลง
- เส้นเลือดในสมองตีบ หัวใจวาย และโรคหัวใจอื่น
- ปอดอุดกั้นเรื้อรัง (COPD)
ในด้านสุขภาพจิต ผลที่อาจเกิด ได้แก่
- ความเสี่ยงต่อโรคทางจิตเวชเพิ่มขึ้น
- ความเสี่ยงต่อการเสพติดสารอื่นเพิ่มขึ้น
- ความวิตกกังวลและภาวะซึมเศร้า
- ความหงุดหงิด อยู่ไม่นิ่ง และความต้องการสูบที่ต่อเนื่อง
โดยสรุป กัญชา มีความปลอดภัยมากกว่า ยาสูบ ในแง่ที่เสพติดยากกว่า แต่ไม่ได้หมายความว่ากัญชาปลอดภัยอย่างสมบูรณ์ การหลีกเลี่ยงการสูบทั้งสองสารเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยที่สุด
การใช้ร่วมกัน
ผู้ใช้บางส่วนมีพฤติกรรมม้วนกัญชารวมกับยาสูบ เหตุผลหลัก คือ การลดต้นทุน การช่วยให้มวนติดไฟดี หรือการรักษาประเพณีดั้งเดิม
ผู้ที่ใช้ร่วมกัน อาจประสบ
- ฤทธิ์ที่เข้มข้นกว่าและยาวนานกว่า
- อัตราการเต้นของหัวใจและความดันโลหิตเพิ่มขึ้น ความเครียด ต่อระบบหัวใจและหลอดเลือดเพิ่มขึ้น
- คลื่นไส้และมึน
- วิตกกังวล
งานวิจัยปี 2009 ระบุว่าการผสมยาสูบกับกัญชาเพิ่มระดับ THC ในควัน ซึ่งทำให้ผลเข้มข้นขึ้น และ ไม่ปลอดภัย ที่จะใช้ร่วมกัน เนื่องจากเพิ่มการสัมผัสสารพิษ
สรุป
ไม่ว่าจะเป็นกัญชาหรือยาสูบ การสูบมีความเสี่ยงต่อสุขภาพ แม้กัญชาจะเสพติดยากกว่า แต่ทั้งสองสารส่งผลต่อปอดและสุขภาพในระยะยาว ความต่างที่ชัดเจนคือกัญชารับประทานได้ ขณะที่ยาสูบไม่เหมาะแก่การรับประทาน การใช้ทั้งสองสารร่วมกันมีความเสี่ยงสูงกว่าการใช้แยก
หากท่านสนใจคำแนะนำเฉพาะบุคคล ทีมงาน Siam Green ทั้ง 5 สาขา Phrom Phong ติด EmQuartier ตรงข้าม Emporium รวมถึง Silom, Nana, Chinatown และ Chaweng บนเกาะสมุย ยินดีให้บริการภายใต้แนวทาง ภ.ท.33 พร้อมการตรวจบัตรประจำตัวที่หน้าร้าน